Η προστασία και η συντήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και τρόποι τοπικής αλλά και διεθνούς συνεργασίας σε αυτόν τον τομέα βρίσκονται στο επίκεντρο της εβδομάδας που διανύουμε, μέσω της διεξαγωγής δύο σχετικών, υπό την αιγίδα της Κυπριακής Προεδρίας, συνεδρίων. Ο λόγος, κατά κύρια βάση, για το σε εξέλιξη 4ο Διεθνές Συνέδριο για θέματα πολιτιστικής κληρονομιάς «EuroMed 2012», το οποίο πραγματοποιείται από τις 29 Οκτωβρίου μέχρι τις 3 Νοεμβρίου στο ξενοδοχείο Amathus στη Λεμεσό. Μικρότερης διάρκειας και πιο εξειδικευμένο είναι το διεθνές συμπόσιο που θα λάβει χώρα στο Ίδρυμα «Αναστάσιος Γ. Λεβέντης» στη Λευκωσία, στις 3 Νοεμβρίου και στο οποίο θα επανεκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα της υπάρχουσας νομοθεσίας για την αρχαιολογική κληρονομιά στη Μεσόγειο.
Προσαρμοσμένη στους στόχους που έχει θέσει η Κυπριακή Προεδρία για την πολιτιστική κληρονομιά είναι η φετινή ατζέντα του Διεθνούς Συνεδρίου EuroMed 2012, την πρωτοβουλία του οποίου είχε η Σχολή Μηχανικής και Τεχνολογίας του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου.
Περισσότερες από 60 χώρες
Σύμφωνα με τον Δρ. Μαρίνο Ιωαννίδη, βασικό διοργανωτή και προεδρεύων του Συνεδρίου, το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει εκατοντάδες προφορικές και οπτικοακουστικές παρουσιάσεις και εργαστήρια και σε αυτό συμμετέχουν ακαδημαϊκοί, επαγγελματίες, φοιτητές και σχετικές αντιπροσωπείες από περισσότερες από 60 χώρες. Βασικός στόχος, μας εξηγεί ο κ. Ιωαννίδης, είναι η συζήτηση μελλοντικών μεθοδολογιών και σχεδίων για την τοπική και παγκόσμια συνεργασία σχετικά με την προστασία, τη συντήρηση και την ηλεκτρονική τεκμηρίωση του παρελθόντος. «Είτε αυτή εντοπίζεται σε βιβλία, σε σχέδια, στην αρχιτεκτονική ή στην αρχαιολογία».Φιλοδοξία του Συνεδρίου
Φιλοδοξία του Συνεδρίου είναι να κινητοποιηθούν αρμόδιοι φορείς από όλες τις χώρες της ΕΕ και να ευαισθητοποιηθούν ευρωπαϊκοί και διεθνείς οργανισμοί όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο της Ευρώπης, η ΟΥΝΕΣΚΟ, το Διεθνές Συμβούλιο για Μνημεία και Αρχαιολογικούς Χώρους (ICOMOS) το Διεθνές Κέντρο για τη Μελέτη, την Προστασία και την Αποκατάσταση Πολιτιστικών Μνημείων (ICCROM) κλπ.Άξιο αναφοράς είναι το γεγονός ότι το Συνέδριο, το οποίο βεβαίως πραγματοποιείται στα πλαίσια της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, θα ολοκληρωθεί λίγο πριν τις τελικές διαπραγματεύσεις σε επίπεδο ΕΕ για το επόμενο Πλαίσιο Προγράμματος «Ορίζοντας 2020», το οποίο θα είναι το μεγαλύτερο διεθνώς σε θέματα χρηματοδότησης για έρευνα, καινοτομία και τεχνολογικές εξελίξεις.
Σύμφωνα με τον κ. Ιωαννίδη, η ύπαρξη μεγάλου αριθμού μνημείων και αρχαιολογικών χώρων υπό την προστασία της ΟΥΝΕΣΚΟ καθιστά την Κύπρο ως ένα ιδανικό μέρος για την διεξαγωγή αυτού του Συνεδρίου
Προκλήσεις μιας μεταβατικής εποχής
«Ζούμε σε μια εποχή», υπογραμμίζει ο κ. Ιωαννίδης, «που χαρακτηρίζεται από σημαντικές και απότομες αλλαγές τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και στην κοινωνία και στην τεχνολογία».«Η κλιματική αλλαγή, οι πολεμικές συρράξεις και η ανθρώπινη επέμβαση στη φύση, συνδυασμένα με τις ρηξικέλευθες τεχνολογικές αλλά και κοινωνικές εξελίξεις αποτελούν σοβαρές προκλήσεις για όλους μας. Γι’ αυτό το λόγο, η στενή συνεργασία μεταξύ επαγγελματιών, ακαδημαϊκών, πολιτικών και διεθνών οργανισμών είναι απαραίτητη για αποτελεσματική έρευνα και τεχνολογική πρόοδο στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς».
Διεθνής υπόθεση
Μεταξύ αρκετών διακεκριμένων συμμετεχόντων, στο Euro Med 2012 παρευρίσκονται και παραθέτουν ομιλίες ο κ. Kishore Rao, Διευθυντής του Κέντρου Παγκόσμιας Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ και ο κ. Michael T. Jones, Ανώτατος Σύμβουλος Τεχνολογίας της Google.Απώτερος στόχος του 4ου Διεθνούς Συνεδρίου EuroMed 2012, σύμφωνα με τους διοργανωτές του, είναι να φέρει κοντά όσο το δυνατόν περισσότερους εμπλεκόμενους και αρμόδιους φορείς σε διεθνές επίπεδο με σκοπό την επίτευξη μιας αμοιβαίας κατανόησης για τις τρέχουσες ανάγκες στα θέματα της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Πολύ σημαντική, καταλήγει τέλος ο κ. Ιωαννίδης, είναι η ενημέρωση αλλά και η συμμετοχή του ευρύτερου κοινού σε θέματα διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς. «Θα ήταν πολύ χρήσιμο για κάθε Ευρωπαίο πολίτη να είναι ενήμερος σχετικά με τις πρόσφατες εξελίξεις και τα τεχνολογικά επιτεύγματα σε αυτό το θέμα. Κάποιες από τις συνεδρίες του EuroMed 2012 είναι αφοσιωμένες αποκλειστικά σε ζητήματα ενημέρωσης του κοινού».
Νομοθεσία
Το νομοθετικό πλαίσιο της προστασίας της πολιτιστικής και αρχαιολογικής κληρονομιάς στην περιοχή της Μεσογείου είναι ο βασικός σκοπός του Διεθνούς Συμποσίου μίας ημέρας που διοργανώνεται στις 3 Νοεμβρίου, στο Ίδρυμα «Αναστάσιος Γ. Λεβέντης» στη Λευκωσία.Τη θέση ότι η νομοθεσία σε πολλές περιπτώσεις είναι πεπαλαιωμένη και δεν ανταποκρίνεται στις σημερινές ανάγκες διατυπώνει εκ μέρους του Ιδρύματος ο κ. Χαράλαμπος Μπακιρτζής.
«Απαιτείται συζήτηση, συγκρίσεις και συσχετισμοί από ειδικούς για να διαπιστωθεί εάν οι ισχύουσες νομοθεσίες είναι επαρκείς, εκσυγχρονισμένες και ομοιογενείς στις περιοχές της Μεσογείου».
Τι θα συζητηθεί
Στο συμπόσιο αναμένεται να παρουσιασθούν και να συζητηθούν τόσο γενικά όσο και ειδικά θέματα όπως ποιος είναι ο ρόλος των αρχαιοτήτων στην κοινωνία σήμερα και για ποιο λόγο τις προστατεύουμε, τι είναι πολιτιστική κληρονομιά και τι αρχαιότητες και ποιος είναι ο ρόλος της τοπικής αυτοδιοίκησης στην προστασία της αρχαίας κληρονομιάς και στη δημιουργία τοπικών αρχαιολογικών μουσείων.Επιπλέον, έμφαση πρόκειται να δοθεί στο κατά πόσο υπάρχει χώρος βελτίωσης από πλευράς διεθνούς νομοθεσίας για την απόδοση στις χώρες προέλευσής τους κινητών αρχαιολογικών αντικειμένων που φυλάσσονται σε διάφορα Μουσεία, εάν η νομοθεσία για τον έλεγχο της εμπορίας αρχαιοτήτων είναι επαρκής σε όλες τις χώρες και με ποιό τρόπο η νεώτερη νομοθεσία θα μπορούσε να προστατεύσει το φυσικό περιβάλλον και το ιστορικό τοπίο που σχετίζεται με αρχαίους χώρους και μνημεία.
